Poolse arbeidsmigranten in de Langstraat

Maja is 24 jaar en heeft leuk werk bij een gemeente in Polen, maar haar salaris is laag. Op internet zoekt ze naar vacatures in Nederland. Ze reageert en wordt al snel gebeld door het uitzendbureau dat de vacature aanbood. Ze kan beginnen te werken in Nederland. Maja informeert haar familie en vrienden, koopt een ticket voor een busreis en vertrekt naar Nederland…

Het aantal Poolse arbeidsmigranten in de Langstraat is in korte tijd sterk toegenomen en zal volgens prognoses de komende tijd nog blijven stijgen. Bedrijven en uitzendbureaus hebben naar eigen zeggen te kampen met krapte op de arbeidsmarkt. Het is volgens hen erg lastig mensen te vinden die ingezet kunnen worden voor het type werk en onder de voorwaarden van arbeidstijden en flexibiliteit die volgens deze bedrijven nodig zijn. De bedrijven zeggen niet anders te kunnen dan gebruik te maken van internationale arbeidsmigranten. Het is nog deels onduidelijk of en hoelang mensen in de regio zullen blijven, maar op dit moment heeft zich naast een grote groep tijdelijke arbeidsmigranten een aanzienlijk deel van de Poolse arbeidsmigranten voor langere tijd in de Langstraat gevestigd. Hoewel het inschatten van verblijfspatronen complex is, is het van belang tijdig vragen rondom arbeid, huisvesting en integratie op de beleidsagenda te zetten. Het onderzoek in de Langstraat laat zien dat betrokkenen zouden vooral met elkaar om de tafel moeten om het arbeidsmigrantenvraagstuk in goede banen te leiden.

Op basis van een kwalitatieve verkenning waarbij zowel Poolse arbeidsmigranten, bedrijven en uitzendbureaus in de Langstraat zijn geïnterviewd concludeert het PON dat:

  • Economische groei in de regio/sector en krapte op de arbeidsmarkt leidt tot druk op de organisatie en matching van vraag en aanbod. De Nederlandse arbeidsmarkt blijft aantrekkelijk voor Poolse arbeidsmigranten (met name beschikbaarheid aan werk en salariëring). Uitzendbureaus zijn centrale spelers in de matching; voor hen wordt het echter steeds moeilijker voldoende mensen te vinden. Bedrijven in de logistiek/distributie zeggen tegen krappe marges te werken; dat leidt tot druk op het optimaal inzetten van personeel tegen lage prijzen. Deze context stimuleert gelijke behandeling van arbeidsmigranten niet.
  • De constructie van het werken met een flexibele schil van arbeidskrachten door de inzet van uitzendkrachten heeft impact op de commitment van bedrijven naar de tijdelijke en flexibele werknemers toe. De constructie via flexkrachten zorgt voor onduidelijkheid in verantwoordelijkheid voor personeel. Bedrijven en uitzendbureaus zoeken in deze context de randen van de wet op (type contracten, arbeidstijden, overuren).
  • Vraag naar arbeidsmigranten zorgt voor druk op de huisvesting van deze groep. Dit vertaalt zich naar gebrek aan (goede) huisvesting met name voor tijdelijke krachten, maar ook een groei van lucratieve oplossingen die niet altijd wenselijk zijn (huisjesmelkers, geen/beperkte toegang tot huursector van de woningmarkt, clusteren van grote groepen arbeidsmigranten, spreiden in woonwijken).
  • Verblijfsduur en intentie tot permanent verblijf in Nederland blijft een moeilijk in te schatten aspect. Het omgaan met de groeiende mobiliteit van mensen en meervoudige en transnationale bindingen van mensen is noodzakelijk.
  • Taalbarrière (onvoldoende of geen beheersing van de Nederlandse taal) zorgt voor belemmeringen op tal van aspecten; het zelfstandig organiseren van het leven in Nederland op het gebied van arbeid en huisvesting, het op de hoogte zijn van rechten, plichten en voorzieningen, het aangaan van duurzame relaties met Nederlandssprekende inwoners. Taalkennis kan daarmee participatie en integratie faciliteren en bevorderen.

 

Lees de publicatie: Poolse Arbeidsmigranten In De Langstraat

 

Brabantkennis De lessen van dit onderzoek zijn ook van belang voor andere delen van Brabant. BrabantKennis zal de betekenis van de resultaten van dit onderzoek voor Brabant als geheel duiden. Hierover zal naar verwachting in februari 2018 een longread verschijnen.